malper - pirs , peyv, gotin, peyv , muzik û hwd. - Recent questions tagged galaksî

Çima teleskopên fezayî fêmkirina me ya gerdûnê diguherînin?

Mon, 27 Jul 2026 16:25:22 +0000

Teleskopên fezayî pencereyên nû vedikin. Çawa teleskopên fezayî bersivê didin pirsên mezin (big questions) ên li ser gerdûnê?
Çi em fêr dibin li ser destpêka gerdûnê (origin of universe)?
Çima her keşf pirsên nû çêdike?
Gelo peyva gerdûn ji bo universe guncan e, an tu li dewsa wê peyveke din pêşnîyar dikî?

Teleskop çi ye û qada wê çi ye?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:50 +0000

Teleskop, amûreke stêrknasîyê ye ku ji bo çavdêrîkirina heyberên asmanî yên dûr tê bikaranîn.

Teleskopên modern wêneyên kûr ji galaksî û stêrkên herî dûr berhev dikin.

Stêrk çi ye û ronahiya wê ji ku tê?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:49 +0000

Stêrk, heybereke asmanî ya ji plazmayê ye ku bi rêya reaksiyonên navokî ronahî û germiyê dide.

Roj, stêrka herî nêzîk e ku jiyana li ser rûyê erdê mimkun dike.

Gerstêrk çi ye û çawa dizvire?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:49 +0000

Gerstêrk (gezegen), heybereke asmanî ya mezin e ku li dora stêrkekê dizivire.

Gerstêrk ji ber girseya xwe ya mezin xwedî şiklekî girover in û ronahiya xwe bixwe hilberînin.

Galaksî çi ye di esman de?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:49 +0000

Galaksî, pergaleke mezin e ku ji milyaran stêrk, gaz, toz û madeyên tarî pêk tê.

Rêya Kadizê galaksîya ku pergala me ya rojê tê de cih digire ye.

Gerdûn çi ye û sînorên wê çi ne?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:49 +0000

Gerdûn, tevahîya madde, enerjî, dem, valahî û hemû heyberên asmanî ye.

Gerdûn sînorên ku mirov dikare bi teleskopan bibîne û qadên nediyar dihewîne.

Astronomî çi ye û li ser çi lêkolîn dike?

Sun, 05 Jul 2026 18:18:48 +0000

Astronomî, şaxê zanistê ye ku li ser stêrk, gerstêrk, galaksî û valahiya ezman lêkolîn dike.

Astronomî koka gerdûnê û tevgerên heyberên asmanî şirove dike.